17 november 2025 - door Redactie
Uit een nieuw onderzoek blijkt nogmaals dat de financiële kennis van veel Belgen zorgwekkend laag ligt.
Ondanks de overvloed aan informatie in de media, de stijgende populariteit van beleggen en de groeiende aandacht voor persoonlijke financiën, begrijpt de gemiddelde Belg de basis nog altijd onvoldoende. Dat heeft gevolgen voor het vermogen dat mensen weten op te bouwen, de financiële keuzes die ze maken en zelfs voor hun gemoedsrust.
In opdracht van vermogensbeheerder Truncus voerde onderzoeksbureau iVox een grootschalige enquête uit bij 1.000 Belgen tussen 18 en 45 jaar. Zowel mensen zonder beleggingservaring als actieve beleggers werden bevraagd.
De resultaten zijn ronduit confronterend:
Gemiddelde score algemene financiële kennis: 31%
Gemiddelde score bij mensen mét beleggingservaring: 37%
Zelfs wie al belegt, scoort dus ver ondermaats. De basiskennis die nodig is om gezonde financiële beslissingen te nemen, ontbreekt bij een grote meerderheid.
Een van de opvallendste conclusies uit het onderzoek is dat zelfs begrippen die bijna dagelijks in het nieuws komen, onvoldoende worden begrepen.
Veel ondervraagden wisten niet juist wat inflatie is. Nochtans is het een essentieel begrip: inflatie betekent dat je geld minder waard wordt omdat prijzen stijgen. Als je spaarrente lager ligt dan de inflatie, verlies je elk jaar koopkracht.
Ook het concept rendement blijkt moeilijk. Rendement is simpelweg de winst (of het verlies) die je maakt op een belegging. Denk aan koersstijgingen, interesten of dividenden.
Dat verschil is essentieel, maar wordt vaak door elkaar gehaald:
Aandeel: je wordt mede-eigenaar van een bedrijf. De waarde kan stijgen, maar ook dalen tot nul. Je loopt dus risico om je volledige inleg te verliezen.
Obligatie: je leent geld aan een bedrijf of overheid. Je krijgt op vaste tijdstippen een rentevergoeding, de zogenaamde coupon. Bij afloop krijg je meestal je geld terug, tenzij de uitgever in financiële problemen komt.
Ook dit is voor veel Belgen verwarrend:
Dividend: een deel van de winst dat bedrijven vrijwillig uitkeren aan aandeelhouders.
Coupon: een contractuele rentevergoeding die een obligatie-uitgever moet betalen aan beleggers.
Dat net deze basisbegrippen zo slecht gekend zijn, toont waar het schoentje wringt.
Uit het onderzoek blijkt bovendien dat:
70% beleggen te ingewikkeld vindt
2 op de 3 Belgen stress ervaren rond financiële thema's
Dat gebrek aan vertrouwen heeft grote gevolgen. Veel mensen durven niet starten met beleggen, zelfs als ze beseffen dat sparen op een klassieke spaarrekening vaak onvoldoende is om hun koopkracht te behouden. Hierdoor missen ze kansen om op de lange termijn vermogen op te bouwen.
In een tijd waarin pensioenen onder druk staan, de levensduurte stijgt en gezinnen steeds meer financiële verantwoordelijkheid zelf moeten dragen, is dit een gevaarlijke evolutie.
Dat de financiële kennis in België laag is, komt niet als een verrassing voor experts. Er wordt al jaren op gewezen dat het onderwijs tekortschiet wanneer het gaat over financiële basisvorming.
In tegenstelling tot wiskunde, aardrijkskunde of geschiedenis, is financiële geletterdheid geen vast onderdeel van het leerplan. Leerlingen verlaten het middelbaar onderwijs zonder degelijke kennis van:
hoe rente werkt
wat inflatie betekent
wat aandelen, obligaties of fondsen zijn
hoe pensioenopbouw werkt
hoe belastingen of bankproducten precies in elkaar zitten
Toch moeten ze als jonge volwassenen al snel financiële beslissingen nemen, vaak zonder voldoende kennis om risico’s te kunnen inschatten.
Omdat het onderwijs tekortschoot, zoeken jongeren hun informatie elders. Sociale media staan vol finfluencers die hun tips delen op TikTok, Instagram en YouTube. Maar dat is niet zonder gevaar.
Veel finfluencers:
krijgen vergoedingen voor producten die ze aanbevelen
zijn geen onafhankelijke experts
promoten soms risicovolle producten
leggen de risico’s vaak niet duidelijk uit
richten zich vaak op snelle winsten, niet op gezond vermogensbeheer
Voor jongeren zonder basiskennis is het bijzonder moeilijk om het onderscheid te maken tussen correcte informatie en commerciële beïnvloeding.
Sommige oplichters proberen zich een imago aan te meten van betrouwbare influencer, maar willen vooral geld ontfutselen van onwetende volgers. Wees dus op je hoede voor finfluencers.
Om tegemoet te komen aan het gebrek aan kennis publiceert Truncus het boek ‘De 10 gouden regels om je geld succesvol te beleggen’. De inkomsten zullen worden gebruikt om financiële educatie naar scholen te brengen.
Het bedrijf wil:
lezingen geven in middelbare scholen
jongeren begeleiden met praktische voorbeelden
basisbegrippen uitleggen zoals risico, spreiding, rendement en inflatie
zesdejaars beter voorbereiden op financiële zelfstandigheid
Het is een initiatief dat door veel experts wordt toegejuicht, maar de vraag blijft: waarom ligt deze taak bij privé-initiatieven en niet bij het onderwijs zelf?
Een gebrek aan financiële geletterdheid heeft vaak grote gevolgen:
Mensen laten spaargeld staan aan lage rente en verliezen elk jaar koopkracht.
Ze beginnen pas op latere leeftijd met beleggen en missen zo samengestelde groei (het sneeuwbaleffect dat je vermogen exponentieel laat toenemen).
Ze overschatten veilige producten en onderschatten risico’s.
Of omgekeerd: ze stappen juist in te risicovolle producten door verkeerde informatie.
Ze hebben moeite om leningen te vergelijken of voorwaarden te begrijpen.
Ze raken gestrest of zelfs angstig over geldzaken.
Financiële kennis is dus geen luxe, het is een basisvaardigheid, zoals kunnen rekenen of schrijven.
Het nieuwe onderzoek bevestigt een probleem dat al jaren aansleept: de financiële kennis van Belgen is ondermaats, en dat heeft gevolgen voor hun financiële welzijn. Zonder betere educatie blijven mensen kwetsbaar voor verkeerde beslissingen, stress en misleidende informatie.
De oproep is duidelijk: investeer structureel in financiële educatie, vanaf het onderwijs tot op volwassen leeftijd.
Pas wanneer Belgen de basis begrijpen, kunnen ze zelfverzekerd en doordacht omgaan met hun geld. Dat is in ieders belang, zowel voor de burgers als voor de economie.
19 november 2024
Bijna één op de vier Belgen betaalt facturen niet op tijd, volgens het European Consumer Payment Report van Intrum.
05 oktober 2023
Zowat de helft van de gezinnen haalt maar net het einde van de maand. Dat zegt incassobureau Intrum.
16 augustus 2023
In het jaarlijkse Global Wealth Report van de bank Credit Suisse komen de Belgen naar voren als rijkste mensen ter wereld.
24 juli 2023
De Belgische gezinnen hebben een vermogen van 242.400 euro en moeten alleen Malta en Luxemburg voor zich dulden in de Europese top drie van rijkste landen.
04 april 2023
De overheid heeft een akkoord met de banken gesloten over de geldautomaten. In elke gemeente moet er eentje aanwezig zijn.
03 april 2023
De Nationale Bank boekte in 2022 een verlies van 580 miljoen euro en zal in de komende jaren nog veel meer verliezen.
16 maart 2023
Door de zenuwachtigheid over de bankencrisis in de VS zijn er ook grote zorgen over het Europese Credit Suisse.
